All your data are belong to us

allyourdataIn de 2014 vond ik een vacature die online trollen voor het Ministerie van Veiligheid en Nog Iets moest werven. De Partij voor de Dieren heeft daar Kamervragen over gesteld. De Kamer heeft ook een motie van de Partij voor de Dieren aangenomen die het monitoren van buzz op social media verbiedt en die online opiniebeïnvloeding al helemaal uit den boze verklaart. Uiteraard beantwoorde het Ministerie van Veiligheid en Nog Iets die vragen op uiterst sussende wijze. “Bewindslieden werven geen medewerkers om de meningsvorming van burgers over hun beleid en functioneren te volgen en te beïnvloeden.”

Twee zinnen later volgt er echter dit: “Het volgen van media, ook online media, is een vorm om signalen uit de samenleving op te vangen. Het stelt de overheid tevens in staat om ook online vragen van mensen over het beleid te beantwoorden.” Op de vraag of er nu al medewerkers, en zo ja, hoeveel FTE dan, worden ingezet om te trollen, wordt ontwijkend geantwoord. “Er zijn medewerkers binnen de overheid actief om voorlichting te verstrekken aan burgers via brieven, telefoon, mail en meer recent ook via social media. Daarbij wordt altijd verwezen naar staand beleid zoals bijvoorbeeld omschreven op www.rijksoverheid.nl of in de correspondentie met het parlement. Er worden geen medewerkers ingezet om kritische geluiden op sociale media van repliek te dienen.”

Op de vraag hoeveel de trollfarm kost werd eveneens ontwijkend geantwoord. “Alle ministeries volgen media, ook online media. Daar worden verschillende pakketten gebruikt. Het is integraal onderdeel van de inspanningen gericht op het opvangen van signalen uit de samenleving, waarbij beleidsonderwerpen die aandacht van politiek, media en samenleving vragen worden gevolgd.”

De vraag of het verantwoord is om social media af te luisteren werd beantwoord met een meesmuilend: “De Uitgangspunten van de Overheidscommunicatie zijn altijd het kader, ook voor de wijze waarop de Rijksoverheid communiceert. Ter illustratie een citaat uit de Uitgangspunten: “Hoofddoel van de communicatie van de rijksoverheid is te voldoen aan het recht van de burger op communicatie met en informatie van de rijksoverheid en het ondersteunen van goed democratisch bestuur”.

Waar de overheid wel erg gemakkelijk overheen stapt is dat iedere uitlating over de overheid op social media, communicatie mét de overheid is, iets dat ongeveer neerkomt op luistervinken in iedere kroeg planten. Dat is niet zomaar een klein dingetje, het is een inperking van de vrijheid van meningsuiting. Veel, heel veel mensen slikken hun mening in als ze weten dat ze gemonitord worden. En zoals we dagelijks kunnen ervaren zijn het met name de gematigde stemmen die zich niet uitspreken. Extreemrechts schuimbekt dat het een lieve lust is.

Natuurlijk kan ik net zo min voorkomen dat de overheid social media monitort dan dat ik kan voorkomen dat Google het internet indexeert. Maar er is wel een verschil. Google steekt het niet onder stoelen of banken dat ze alles en iedereen in kaart brengen, de overheid doet dat wel. Als je niet wilt dat Google jouw website vindbaar maakt, dan kun je dat aangeven in robots.txt. Bij de overheid heb je die weelde niet.

Toevalligerwijs kreeg ik een linkje toegespeeld naar hoe dat realtime monitoren eruitziet. Het is ten eerste niet realtime, het duurde zo’n acht minuten voordat ik mijn tweets terug zag in het sleepnet van Veiligheid en Nog Iets. En ten tweede slaat de onderverdeling in negatief, neutraal en positief helemaal nergens op. Een sarcastische tweet van Linda Voortman waarin ze zei dat de PvdA een geweldig asielbeleid voert, werd beoordeeld als positief. Zo. Bedoelde. Ze. Dat. Niet!

Nou ben ik niet faliekant tegen OSINT (open source intelligence) want meedogenloos.nl zou er niet zonder kunnen bestaan. Ik ben niet eens tegen het opstofzuigeren van de twitters, want dat doe ik zelf ook als ik op een hashtag klik. Waar ik op tegen ben is dat de overheid het stiekem denkt te kunnen doen. Stiekem moet je overlaten aan de geheime dienst. Verkondig maar dat jullie alles monitoren maar ga dan ook achter alle dreigende posts ter rechterzijde af, na 400€ boete te hebben betaald voor drie tweets ben ik het wel beu. Ik ben kwaad dat er misleidende antwoorden worden gegeven op legitieme vragen. De overheid strijdt niet met open vizier. Over de politie gaat het gerucht dat 58% PVV stemt.

Je maakt mij niet wijs dat er via een duurbetaald abonnement op Coosto nooit een weerwoord volgt richting de afzender. En je maakt het me ook niet wijs dat Coosto een kostenefficiënte oplossing is. Coosto staat namelijk as we speak resultaten van zoek.algemenebekendmakingen.nl onder de aandacht van de overheid te brengen. Dat laat maar weer eens zien in hoeverre parasieten op internetverkeer geen idee hebben van wat ze allemaal opvangen. De overheid betaalt Coosto om te horen wat de overheid zelf online heeft gezet.

Zelfs al was dat een onoverkomelijk, niet weg te filteren probleem, dan nog blijft mijn bezwaar tegen het hele gebeuren bestaan. Stop met de geheimzinnigheid. Wees open over wat je monitort en waarom en laat ons meekijken. Laat het niet van stom toeval afhangen dat ik via-via een linkje naar een Coosto-pagina toegespeeld krijg. En gebruik geen sokpoppen om erop te reageren. We betalen er tenslotte voor en met the wisdom of the crowd kunnen we het alleen maar verbeteren. We zijn blij met de aandacht. Nu maar afwachten of het resultaten gaat opleveren.

Bladwijzer de permalink.

Reacties zijn gesloten.